Years 2 – 4

Πρώτο Κουδούνι   Σελίδα διαδραστικών ασκήσεων για το Δημοτικό σχολείο της Μαριάννας Ιωάννου. Interactive exercises in Greek for Primary Schools …

Αλφαβήτα – Το γράμμα Ψ

Το γράμμα ψι (παλαιά γραφή: ψῖ· κεφαλαίο Ψ, πεζό ψ) είναι το εικοστό τρίτο γράμμα του ελληνικού αλφαβήτου. Είναι διπλό σύμφωνο που προκύπτει από συνδυασμούς δυο φθόγγων: π+σ ή β+σ ή φ+σ, δηλαδή ενός χειλικού συμφώνου με το σίγμα. Στα ελληνικά, από την αρχαιότητα, αναπαριστά τον φθόγγο /ps/ (βλ. ΔΦΑ), π.χ. άψητος. Όπως το Φ και το Χ, το Ψ προστέθηκε στο αλφάβητο από τους Έλληνες και δεν έχει κάποιο αντίστοιχο στο φοινικικό αλφάβητο.

Στο ελληνικό σύστημα αρίθμησης έχει αριθμητική αξία ψ´=700. Το γράμμα που προηγείται, το χ΄, αντιστοιχεί στο 600, και το ω΄, που έπεται, στο 800.

Αλφαβήτα – Το γράμμα Χ

Το γράμμα χι (κεφαλαίο Χ, πεζό χ) είναι το εικοστό δεύτερο γράμμα του Ελληνικού αλφαβήτου. Αναπαριστά τον φθόγγο /x/ (βλ. ΔΦΑ), π.χ.χαρά. Όπως το Φ και το Ψ, το Χ προστέθηκε στο αλφάβητο από τους Έλληνες και δεν έχει κάποιο αντίστοιχο στο φοινικικό αλφάβητο.

Στο ελληνικό σύστημα αρίθμησης έχει αριθμητική αξία χ´=600. Σε παλαιότερο ελληνικό αριθμητικό σύστημα, το ακροφωνικό σύστημα αρίθμησης, συμβόλιζε τον αριθμό χίλια.

Αλφαβήτα – Το γράμμα Φ

Το φι (κεφαλαίο Φ, πεζό φ ή ϕ) είναι το εικοστό πρώτο γράμμα του Ελληνικού αλφαβήτου. Στη νέα ελληνική αναπαριστά τον φθόγγο [ϕ] (βλ. ΔΦΑ), π.χ. φωνή.
Στο ελληνικό σύστημα αρίθμησης έχει αριθμητική αξία φ´=500.
Στο λατινικό αλφάβητο μεταγράφεται ως ph ή f.

Αλφαβήτα – Το γράμμα Υ

Το γράμμα ύψιλον (κεφαλαίο Υ, πεζό υ) είναι το εικοστό γράμμα του Ελληνικού αλφαβήτου.

Στο ελληνικό σύστημα αρίθμησης έχει αριθμητική αξία υ´ = 400

Ως γράμμα χρησιμοποιήθηκε και για τον ρόλο του δίγαμμα (Ϝ, ϝ) το οποίο είναι ημίφωνο και όχι φωνήεν αλλά απαρχαιώθηκε ήδη από την αρχαιότητα. Στη νέα ελληνική έχει αυτόν τον ρόλο αποκλειστικά όταν βρίσκεται μετά από τα “α”, “ε”, “η” (και εφόσον δεν έχει διαλυτικά)

Αλφαβήτα – Το γράμμα Σ

Το γράμμα σίγμα (κεφαλαίο Σ, πεζό σ, πεζό τελικό ς) είναι το δέκατο όγδοο γράμμα του ελληνικού αλφαβήτου. Είναι συριστικό σύμφωνο. Στα νέα ελληνικά αναπαριστά τον φθόγγο [s] (βλ. ΔΦΑ: /s/) Στο ελληνικό σύστημα αρίθμησης έχει αριθμητική αξία σ´=200.

Το τελικό σίγμα ς μοιάζει και εσφαλμένα ταυτίζεται με το s

Αλφαβήτα – Το γράμμα Ρ

Το γράμμα ρω (επίσης ρο) (κεφαλαίο Ρ, πεζό ρ ή ϱ) είναι το δέκατο έβδομο γράμμα του Ελληνικού αλφαβήτου.

Στην αρχαία ελληνική κάθε λέξη που ξεκινούσε από ρ έφερε δασεία: Ῥᾴδιον. Γι αυτό το λόγο στη λατινική μεταγραφή ελληνικών λέξεων που αρχίζουν απο ρ το λατινικό r, στην αρχή της λέξης, ακολουθείται πάντοτε από το h: λ.χ (Ῥόδος – Rhodes ), ( ῥαψῳδία – rhapsody ) κ.α. Το h αντιστοιχεί στη δασεία που έφερε το γράμμα. Ο λόγος που το ρ στην αρχή των λέξεων έφερε δασεία ήταν ότι παλαιότερα πριν από το ρ προηγούνταν το αρχαϊκό γράμμα δίγαμμα (Ϝ),

Αλφαβήτα – Το γράμμα Ξ

Το γράμμα ξι (κεφαλαίο Ξ, πεζό ξ) είναι το δέκατο τέταρτο γράμμα του ελληνικού αλφαβήτου. Αναπαριστά τον φθόγγο [ks] (βλ. ΔΦΑ), π.χ.ξένος. Το ξ είναι διπλό σύμφωνο, προκύπτει δηλαδή από συνδυασμούς δυο φθόγγων, ενός ουρανικού και ενός συριστικού:
κ+σ
γ+σ
χ+σ
Στο ελληνικό σύστημα αρίθμησης έχει αριθμητική αξία ξ´=60.

Αλφαβήτα – Το γράμμα Μ

Το γράμμα μι (επίσης μυ) (κεφαλαίο Μ, πεζό μ) είναι το δωδέκατο γράμμα του ελληνικού αλφαβήτου. Το μ είναι σύμφωνο, έρρινο ημίφωνο.

Στο ελληνικό σύστημα αρίθμησης έχει αριθμητική αξία μ´=40. Αντιστοιχεί στο γράμμα M m άλλων αλφαβήτων.

Αλφαβήτα – Το γράμμα Θ

Το γράμμα θήτα (κεφαλαίο Θ, πεζό θ ή ϑ) είναι το όγδοο γράμμα του Ελληνικού αλφαβήτου.

Στο ελληνικό σύστημα αρίθμησης έχει αριθμητική αξία θ´ = 9 Προήλθε από το φοινικικό γράμμα teth, που στα φοινικικά σήμαινε τροχός.

Στην Αγγλική γλώσσα συνήθως σχετίζεται με το th.

Αλφαβήτα – Το γράμμα Η

Το γράμμα ήτα (κεφαλαίο Η, πεζό η) είναι το έβδομο γράμμα του ελληνικού αλφαβήτου. Στο ευκλείδειο αλφάβητο κατείχε την όγδοη θέση.
Στο ελληνικό σύστημα αρίθμησης έχει αριθμητική αξία η´=8. Στη σύγχρονη προφορά ταυτίζεται με το ι. Η εξέλιξη αυτή στην προφορά πραγματοποιήθηκε κατά την περίοδο της κοινής ελληνικής και ονομάστηκε ιωτακισμός).

Αλφαβήτα – Το γράμμα Ζ

Το γράμμα ζήτα (κεφαλαίο Ζ, πεζό ζ) είναι το έκτο γράμμα του Ελληνικού αλφαβήτου.

Στο ελληνικό σύστημα αρίθμησης έχει αριθμητική αξία ζ´ = 7

Σχετίζεται άμεσα με το γράμμα Z, z άλλων αλφαβήτων.

Το αρχαίο ελληνικό είναι σύμφωνο που χαρακτηρίζεται διπλό

Αλφαβήτα – Το γράμμα Δ

Το γράμμα δέλτα (κεφαλαίο Δ, πεζό δ) είναι το τέταρτο γράμμα του Ελληνικού αλφαβήτου. Στην ελληνική αναπαριστά στον φθόγγο ð (βλ.Διεθνές Φωνητικό Αλφάβητο). Στο ελληνικό σύστημα αρίθμησης έχει αριθμητική αξία δ´=4.

Αντιστοιχεί στο γράμμα D,d του λατινικού αλφαβήτου και στο Д, д του κυριλλικού.

Αλφαβήτα – Το γράμμα Γ

Το γράμμα γάμμα (κεφαλαίο Γ, πεζό γ) είναι το τρίτο γράμμα του Ελληνικού αλφαβήτου.
Στο ελληνικό σύστημα αρίθμησης έχει αριθμητική αξία γ´ = 3
Έχει άμεση σχέση με το γράμμα G, g άλλων αλφαβήτων.

Ας δούμε λοιπόν τον ΓΟΥΡΛΟΜΑΤΗ ΓΑΪΔΑΡΟ ( Big eye Donkey)

Αλφαβήτα – Το γράμμα Ω

Το γράμμα ωμέγα (παλαιά ονομασία: ὦ μέγα‧ κεφαλαίο Ω, πεζό ω) είναι το εικοστό τέταρτο και τελευταίο γράμμα του ελληνικού αλφαβήτου. Στα νέα ελληνικά αναπαριστά τον φθόγγο / ɔ / (βλ. ΔΦΑ), π.χ. κώμα, όπως και το όμικρον. Στα αρχαία ελληνικά η προφορά του ήταν διαφορετική: αναπαριστούσε τον φθόγγο /ɔː/, δηλ. προφερόταν σε διπλάσιο χρόνο, περίπου σαν διπλό όμικρον, γι’ αυτό και ονομάζεται μακρό (ή μακρόχρονο) φωνήεν.
Ας δούμε λοιπόν το ΩΡΑΙΟ ΩΡΟΛΟΓΙΟ (The Pretty Clock)

Αλφαβήτα – Το γράμμα Β

Το βήτα (παλαιά γραφή: βῆτα· κεφαλαίο Β, πεζό β και ϐ) είναι το δεύτερο γράμμα του Ελληνικού αλφαβήτου. Στη νέα ελληνική αναπαριστά τον φθόγγο [v] (βλ. ΔΦΑ), π.χ. βήμα. Το β ανήκει στα σύμφωνα και είναι άφωνο, χειλικό και μέσο. Η σημερινή προφορά του ανάγεται στα ελληνιστικά χρόνια. Παλαιότερα η προφορά του έμοιαζε περισσότερο με τον φθόγγο που σήμερα αποδίδεται με το μπ [b] (βλ. ΔΦΑ), όπως στη λ. μπάλα. Στο ελληνικό σύστημα αρίθμησης έχει αριθμητική αξία β´=2.
Ας δούμε λοιπόν τον ΒΙΟΛΙΣΤΗ ΒΑΤΡΑΧΟ (Violinist Frog)

Αλφαβήτα – Το γράμμα Λ

Το γράμμα λάμδα (επίσης λάμβδα) (κεφαλαίο Λ, πεζό λ) είναι το ενδέκατο γράμμα του Ελληνικού αλφαβήτου.

Στο ελληνικό σύστημα αρίθμησης έχει αριθμητική αξία λ´ = 30.

Έχει άμεση σχέση με το γράμμα L,l άλλων αλφαβήτων.

Ας δούμε λοιπόν το ΛΑΧΑΝΙΑΣΜΕΝΟ ΛΕΩΦΟΡΕΙΟ (Puffed / breathless Bus)

Αλφαβήτα – Το γράμμα Ι

Το γράμμα ιώτα (επίσης γιώτα) (κεφαλαίο Ι, πεζό ι) είναι το ένατο γράμμα του Ελληνικού αλφαβήτου.
Στο ελληνικό σύστημα αρίθμησης έχει αριθμητική αξία ι´ = 10.
Σε αρχαιότερο ελληνικό σύστημα αρίθμησης που ονομάζονταν ακροφωνικό είχε αριθμητική αξία I = 1.
Έχει άμεση σχέση με το γράμμα I,i αλλά και με το J, j άλλων αλφαβήτων.

Ας δούμε τώρα τον ΙΠΤΑΜΕΝΟ ΙΠΠΟΠΟΤΑΜΟ (Flying Hippo)